بسیاری از مردم به تعویق انداختن کارها را یک تنبلی ساده میدانند، اما روانشناسان بر این باورند که این رفتار ریشه در عدم تنظیم هیجانات دارد. وقتی فرد با کاری دشوار یا ناخوشایند مواجه میشود، ذهن او برای فرار از اضطراب کوتاهمدت، انجام آن کار را به آینده موکول میکند.
رواندرمانی نشان میدهد که پشت گوش انداختن کارها در واقع یک مکانیسم دفاعی غیرسازنده است. فرد به جای مواجهه با ترس از شکست یا کمالگرایی افراطی، صورت مسئله را پاک میکند.
چرا به تعویق انداختن کارها یک چالش هیجانی است؟
روانشناسان عقیده دارند که مشکل اصلی فرد در مدیریت زمان نیست، بلکه در مواجهه با هیجانات منفی است. دلایل اصلی شکلگیری این رفتار شامل موارد زیر میشوند:
-
ترس از شکست و کمالگرایی: فرد نگرش «همهچیز یا هیچچیز» دارد و در صورت عدم اطمینان از نتیجه، شروع کار را به تأخیر میاندازد.
-
اجتناب از اضطراب: ذهن برای فرار از استرسِ انجام کار، پاداشهای فوری مانند مرور شبکههای اجتماعی را جایگزین میکند.
-
ضعف در انگیزه درونی: زمانی که فرد ارتباط معنایی مشخصی میان وظایف روزمره و اهداف اصلی خود پیدا نمیکند، دست از کار میکشد.
راهکارهای رواندرمانی برای درمان به تعویق انداختن کارها
رواندرمانگران برای درمان به تعویق انداختن کارها از روشهای رفتاری و شناختی بهره میگیرند:
-
شکستن وظایف به بخشهای کوچک: کارهای بزرگ را به اقدامات بسیار کوچک و قابل مدیریت تقسیم کنید تا اضطراب اولیه کاهش یابد.
-
پذیرش شفقت به خود: سرزنش خود باعث افزایش استرس و ادامه یافتن چرخه تعویق میشود؛ پس با خود مهربان باشید.
-
قانون پنج دقیقه: متعهد شوید که فقط پنج دقیقه روی کار تمرکز کنید؛ چرا که شروع کار سختترین بخش آن است.
در نهایت با درک ریشههای عاطفی و شناختی، میتوانید چرخه به تعویق انداختن کارها را بشکنید و بهرهوری روانشناختی خود را ارتقا دهید.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: The Psychology and Psychotherapy of Procrastination
-
نویسندگان: Psychology Today Bloggers (وبلاگ Evil Deeds)
-
مرجع و مجله: Psychology Today (مجله آنلاین روانشناسی)
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): ثبت در پایگاه مقالات روانشناسی Psychology Today (آگوست ۲۰۲۶)
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.psychologytoday.com/sg/blog/evil-deeds/202608/the-psychology-and-psychotherapy-of-procrastination
