چرا جوانان برای دریافت کمک روان‌شناختی اقدام نمی‌کنند؟

بسیاری از جوانان با وجود تجربه مشکلات روانی، برای دریافت کمک تخصصی اقدام نمی‌کنند. پژوهشی در آلمان نشان می‌دهد که دشواری در پذیرش نیاز به کمک و نگرانی از قضاوت دیگران، از مهم‌ترین موانع مراجعه جوانان به خدمات روان‌درمانی هستند.

به گزارش روان۲۴، پژوهشی که در نشریه «پایش سلامت» منتشر شده، موانع مراجعه جوانان به خدمات روان‌درمانی را بررسی کرده است. پژوهشگران در این مطالعه، پاسخ‌های ۳ هزار و ۵۱ نفر از افراد ۱۶ تا ۲۵ ساله را تحلیل کردند تا مشخص شود چه عواملی باعث می‌شود جوانان با وجود نیاز به حمایت روان‌شناختی، از دریافت آن صرف‌نظر کنند.

بیش از ۴۲ درصد جوانان کمک تخصصی نگرفته بودند

نتایج نشان داد ۴۲.۶ درصد شرکت‌کنندگان، با وجود آنکه خود به کمک حرفه‌ای نیاز داشتند یا دریافت آن به آن‌ها توصیه شده بود، از خدمات تخصصی استفاده نکرده بودند.

این یافته نشان می‌دهد که وجود خدمات روان‌شناختی به‌تنهایی برای دسترسی افراد به درمان کافی نیست. گاهی موانع ذهنی، نگرش‌های منفی و دشواری در تشخیص نیاز شخصی، افراد را از مراجعه به متخصص دور می‌کند.

انکار مشکل و ترس از قضاوت دیگران

پژوهشگران دو مانع مهم را در میان جوانان شناسایی کردند. نخست، برخی افراد در تشخیص یا پذیرفتن نیاز خود به کمک روان‌شناختی مشکل داشتند. دوم، نگرش منفی نسبت به مراجعه به متخصص و نگرانی از برچسب خوردن، آن‌ها را از پیگیری درمان بازمی‌داشت.

این موانع ممکن است باعث شوند افراد مشکلات روانی خود را کم‌اهمیت بدانند یا تصور کنند باید به‌تنهایی از پس آن‌ها بربیایند. در چنین شرایطی، مراجعه به روان‌شناس ممکن است برای فرد نشانه ضعف تلقی شود؛ درحالی‌که دریافت کمک تخصصی می‌تواند بخشی از مراقبت مسئولانه از سلامت روان باشد.

چه کسانی بیشتر با نیاز برآورده‌نشده روبه‌رو بودند؟

بررسی داده‌ها نشان داد احتمال گزارش نیاز برآورده‌نشده به خدمات روان‌شناختی در برخی گروه‌ها بیشتر بود. زنان، افرادی با جایگاه اجتماعی ذهنی پایین‌تر، جوانان دارای نشانه‌های افسردگی یا اضطراب و کسانی که سواد سلامت روان کمتری داشتند، بیشتر در معرض این وضعیت قرار گرفتند.

در مقابل، پژوهشگران ارتباط معناداری میان ویژگی‌های منطقه‌ای، مانند تراکم مراکز ارائه خدمات و محرومیت اقتصادی‌اجتماعی منطقه، با نیاز برآورده‌نشده پیدا نکردند. این نتیجه اهمیت عوامل فردی و نگرشی را در کنار شرایط دسترسی به خدمات برجسته می‌کند.

چگونه می‌توان مراجعه به روان‌شناس را آسان‌تر کرد؟

نویسندگان پژوهش بر اهمیت مداخلات کم‌مانع تأکید کردند؛ یعنی برنامه‌هایی که افراد بتوانند بدون پیچیدگی و فشار زیاد به آن‌ها دسترسی پیدا کنند. آموزش عمومی درباره سلامت روان، کمک به شناخت نشانه‌های مشکلات روان‌شناختی و کاهش انگ اجتماعی مراجعه به متخصص می‌تواند بخشی از این مسیر باشد.

خانواده‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها و مراکز خدمات روان‌شناختی نیز می‌توانند در ایجاد فضایی امن برای گفت‌وگو درباره مشکلات روانی نقش داشته باشند. اطلاع‌رسانی روشن درباره روند دریافت خدمات و شیوه دسترسی به متخصصان نیز ممکن است تردید افراد را کاهش دهد.

محدودیت‌های پژوهش

این مطالعه بر پاسخ‌های خودگزارش‌شده جوانان و داده‌های یک نظرسنجی آنلاین تکیه داشت. بنابراین، یافته‌ها لزوماً تجربه همه جوانان آلمان را به‌طور کامل بازنمایی نمی‌کنند. همچنین نتایج، ارتباط میان برخی ویژگی‌های فردی و نیاز برآورده‌نشده را نشان می‌دهند و به‌تنهایی رابطه علت و معلولی را اثبات نمی‌کنند.

بااین‌حال، پیام اصلی پژوهش روشن است: برای بهبود دسترسی جوانان به خدمات روان‌شناختی، تنها افزایش ظرفیت مراکز درمانی کافی نیست. جامعه باید به افراد کمک کند نیاز روانی خود را بهتر بشناسند و بدون ترس از قضاوت، برای دریافت حمایت تخصصی اقدام کنند.

شناسنامه و منبع مقاله علمی

عنوان اصلی مقاله: Barriers to accessing psychotherapeutic care among young adults: Individual and regional associated factors

نویسندگان: ورا بیرگل، پاول گِلرت، هایکه هولینگ، رونی کونرت، نیلس میشالسکی، میشائل راپ، جولی ال. اوسالیوان و کارولینه کوردرس

مرجع و مجله: نشریه پایش سلامت، دوره ۱۰، شماره ۴، سال ۲۰۲۵

شماره ثبت مقاله (DOI): 10.25646/13549

لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://doi.org/10.25646/13549