مواجهه با حوادث غیرمنتظره، بلایای طبیعی، تصادفات شدید یا بحرانهای شخصی، شوک روانی عظیمی را در افراد ایجاد میکند. واکنشهای هیجانی و استرس شدید پس از وقوع این حوادث کاملاً طبیعی است، اما مدیریت درست این هیجانات جلوی آسیبهای روانی ماندگار را میگیرد. انجمن روانشناسی آمریکا (APA) راهکارهای موثری را برای بازیابی سلامت روان پس از صدمات روحی ارائه میسازد.
واکنشهای طبیعی به استرس حاد و تروما
افزایش آگاهی درباره نشانههای استرس حاد به فرد کمک میکند تا واکنشهای خود را بهتر درک کند. مهمترین نشانهها شامل موارد زیر است:
-
احساس شوک، گیجی و عدم باور حادثه
-
تجربه احساسات شدید مانند ترس، خشم، گناه یا غم عمیق
-
تغییرات در الگوی خواب و تجربه کابوسهای مکرر
-
نوسانات خلقی و حساسیت بیش از حد به صداها یا محرکهای محیطی
-
علائم جسمی مانند سردرد، تهوع و ضربان قلب بالا
راهکارهای روانشناسی برای بازیابی تعادل روانی
روانشناسان برای مهار استرس و عبور ایمن از پیامدهای روانشناختی حوادث، اقدامات زیر را توصیه میکنند:
۱. پذیرش احساسات طبیعی خود
افراد باید به خود فرصت سوگواری و پردازش احساسات را بدهند. انکار هیجانات یا سرکوب احساسات، استرس روانی را پیچیدهتر و طولانیتر میسازد.
۲. اتصال به شبکه حمایت اجتماعی
گفتگو با دوستان صمیمی، اعضای خانواده و افراد مورد اعتماد، احساس انزوا را از بین میبرد. حمایت عاطفی نزدیکان روند بهبودی روانی را سرعت میبخشد.
۳. بازگرداندن روتینهای کوچک به زندگی
حفظ برنامههای مشخص برای وعدههای غذایی، خواب و فعالیتهای سبک روزمره، احساس کنترل بر زندگی را دوباره در ذهن زنده میکند.
۴. محدود کردن مواجهه با اخبار حادثه
پیگیری مداوم اخبار و تماشای تصاویر حادثه، تروما را در ذهن بازسازی میکند. افراد با مرزبندی در دریافت اخبار، سیستم عصبی خود را آرام میسازند.
۵. مراجعه به روانشناس و متخصص سلامت روان
اگر علائم استرس شدید پس از چند هفته کاهش پیدا نکند یا عملکرد روزمره را مختل سازد، مراجعه به روانشناس متخصص درمان تروما ضروری خواهد بود.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
عنوان اصلی مقاله: Managing traumatic stress: After a disaster / Trauma and stress
نویسندگان / مرجع: American Psychological Association (APA)
لینک دسترسی مستقیم به مقاله: https://www.apa.org/topics/trauma/stress
