دانشمندان دانشگاه پزشکی جنوبی در پژوهشی تازه یک مولکول پیامرسان انرژی را در مغز شناسایی کردهاند. افت این سیگنال انرژی در ناحیه هیپوکامپ مغز باعث بروز همزمان رفتارهای افسردگی و اضطراب میشود. نتایج این مطالعه پیشرو در ژورنال علمی معتبر JNeurosci منتشر شده است.
افت سوخت مولکولی مغز هنگام مواجهه با استرس
مولکول آدنوزین تریفسفات (ATP) منبع اصلی تامین انرژی در تمام سلولهای بدن است. این مولکول در مغز نقش یک پیامرسان شیمیایی مهم را برای ارتباط میان سلولها ایفا میکند. دانشمندان نقش ATP را در ناحیه هیپوکامپ مغز بررسی کردند. هیپوکامپ مرکز اصلی تنظیم حافظه، پاسخ به استرس و کنترل احساسات است.
پژوهشگران دریافتند که استرس طولانیمدت سطح مولکول ATP را در هیپوکامپ به شدت کاهش میدهد. این کاهش انرژی مستقیماً به بروز علائم شدید افسردگی و اضطراب منجر میشود.
نقش پروتئین کانکسین ۴۳ در آزادسازی انرژی
دانشمندان پروتئین خاصی به نام کانکسین ۴۳ (Connexin ۴۳) را شناسایی کردند. این پروتئین کانالهایی را برای خروج و آزادسازی ATP از سلولها میسازد.
مواجهه با استرس طولانیمدت تولید پروتئین کانکسین ۴۳ را در مغز کاهش میدهد. کمبود این پروتئین جلوی انتشار پیامرسان ATP را میگیرد.
محققان برای اثبات این موضوع، میزان این پروتئین را در مغز موشهای بدون استرس کاهش دادند. این موشها حتی بدون قرارگیری در محیط استرسزا، بلافاصله رفتارهای مبتلا به اضطراب و افسردگی را نشان دادند.
درمانهای جدید برای اختلالات روانی همزمان
پژوهشگران در مرحله بعد، میزان پروتئین کانکسین ۴۳ را در هیپوکامپ موشهای تحت استرس بازسازی کردند. با این کار، سطح ATP به حالت طبیعی برگشت. همچنین تمامی رفتارهای ناشاشی از افسردگی و اضطراب در این حیوانات به سرعت درمان شد.
دکتر تیانمینگ گائو، سرپرست تیم تحقیقاتی، این کشف را یک گام بزرگ میداند. افسردگی و اضطراب معمولاً به صورت همزمان در افراد بروز میکنند. کشف این مسیر زیستی مشترک راه را برای ساخت داروهای هدفمند جدید در روانپزشکی باز میکند.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: A hidden brain energy signal drives depression and anxiety
-
نویسندگان: Tian-Ming Gao and colleagues (Southern Medical University / Society for Neuroscience)
-
مرجع و مجله: ژورنال علمی JNeurosci (منتشر شده در ScienceDaily)
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): DOI: ۱۰.۱۵۲۳/JNEUROSCI.۲۰۲۵.۲۵۱۱۲۶۰۲۵۳۱۵ (ارتباط با نسخه ScienceDaily نوامبر ۲۰۲۵)
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2025/11/251126025315.htm
