دانشمندان سالها پروتئین تاو (Tau) را تنها عامل تخریب سلولهای مغزی در بیماری آلزایمر میدانستند. اما پژوهش جدید محققان دانشگاه فلیندرز استرالیا نشان میدهد که این پروتئین نقش مثبتی در مغز دارد. پروتئین تاو برای تبدیل تجربیات جدید به حافظه بلندمدت ضروری است.
بر اساس این تحقیق، پروتئین تاو سلولهای ذخیرهکننده حافظه را سازماندهی میکند. این پروتئین به مغز کمک میکند تا خاطرات را ثبت و نگهداری کند. بدون پروتئین تاو، خاطرات کوتاهمدت شکل میگیرند اما تثبیت آنها در طول زمان با مشکل مواجه میشود.
چگونه پروتئین تاو خاطرات را سازماندهی میکند؟
پژوهشگران در بررسیهای خود دریافتند که تاو در زمان شکلگیری حافظه فعال میشود. این پروتئین تعیین میکند کدام سلولهای مغزی (سلولهای انگرام) برای ذخیره یک خاطره انتخاب شوند.
رنی کوسونن (Renée Kosonen)، از محققان اصلی این مطالعه، توضیح میدهد که تاو مثل یک سازماندهنده در مغز عمل میکند. این پروتئین مسیرهای دقیقی برای ثبت خاطرات ایجاد میکند.
کاهش نویز عصبی برای شفافیت خاطرات
پروتئین تاو فعالیتهای اضافی و نویزهای پسزمینه مغز را هنگام ثبت خاطره کاهش میدهد. این کار باعث میشود تنها سلولهای هدف در فرآیند ثبت خاطره درگیر شوند. در نتیجه، خاطرات واضحتر و پایدارتر در مغز باقی میمانند.
همچنین، فسفوریلاسیون کنترلشده پروتئین تاو بخش طبیعی و حیاتی عملکرد مغز سالم است. تنها زمانی که این فرآیند از کنترل خارج شود، مشکلات شناختی بروز میکنند.
نگاهی نو به بیماری آلزایمر و زوال عقل
تغییر شکل غیرطبیعی تاو در بیماری آلزایمر باعث اختلال در فرآیند یادگیری میشود. وجود فرم غیرطبیعی این پروتئین مانع تشکیل خاطرات جدید میشود. این موضوع بازخوانی خاطرات قدیمی را نیز با مشکل مواجه میکند.
دانشیار ایتنر (Ittner) اشاره میکند که مشکلات حافظه در آلزایمر تنها ناشی از ازدسترفتن خاطرات نیست. این مشکلات به دلیل اختلال در نحوه سازماندهی و دسترسی به اطلاعات رخ میدهند. کشف نقش طبیعی تاو راه را برای درمانهای دقیقتر آلزایمر هموار میسازد.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: Tau T205 phosphorylation modulates engram cell recruitment and remote memory in mice
-
نویسندگان: Renée Kosonen, Arne Ittner et al.
-
مرجع و مجله: دانشگاه فلیندرز (Flinders University) / بازنشر در ScienceDaily
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): ثبتشده در پایگاه ScienceDaily با کد ۲۶۰۷۱۰۰۰۳۵۳۵
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/07/260710003535.htm
