سیده مبینا محسنی تکیه
به گزارش روان24 – به نقل از ایسنا، استرس تأثیر قابل توجهی بر سلامت روده دارد و بر سیستم گوارش از هضم غذا گرفته تا احساس کلی سلامتی تأثیر میگذارد. روده اغلب به عنوان «مغز دوم» شناخته میشود زیرا حاوی شبکه وسیعی از نورونها و انتقالدهندههای عصبی است که مستقیماً با مغز ارتباط برقرار میکنند.
این، بخشی از محور روده-مغز است، مسیری که سیستم گوارش و سیستم عصبی مرکزی شما را به هم متصل میکند. وقتی استرس را تجربه میکنید، چه فیزیکی و چه عاطفی، بدن هورمونهای استرس مانند کورتیزول و آدرنالین را آزاد میکند که میتوانند تأثیر مستقیمی بر روده داشته باشند.
تاثیر هورمون ها بر عملکرد طبیعی گوارش
به نقل «نورث سنترال هلث کر»، این هورمونها میتوانند در عملکرد طبیعی سیستم گوارش اختلال ایجاد کنند و منجر به مشکلات مختلفی از جمله موارد زیر شوند:
اختلال در هضم: استرس، واکنش «جنگ یا گریز»، بدن شما را تحریک میکند و باعث میشود بدن انرژی را از عملکردهای غیرضروری مانند هضم منحرف کند. این میتواند روند تجزیه غذا را کند یا مختل کند و منجر به ناراحتیهایی مانند نفخ، سوء هاضمه یا یبوست شود.
افزایش اسید معده: استرس مزمن میتواند منجر به تولید بیش از حد اسید معده شود که میتواند به رفلاکس اسید، سوزش سر دل یا حتی زخم معده منجر شود. افزایش سطح اسید همچنین ممکن است باعث تحریک پوشش معده و منجر به ناراحتی مزمن شود.
تغییر در فلور روده: تعادل باکتریها در روده، نقش مهمی در هضم و سلامت کلی دارد. استرس میتواند ترکیب این میکروبیوم را تغییر و رشد باکتریهای مضر را افزایش دهد و در عین حال تعداد باکتریهای مفید را کاهش دهد. این عدم تعادل میتواند به مشکلاتی مانند سندرم روده تحریکپذیر (IBS)، اسهال یا نفخ منجر شود.
تشدید اختلالات گوارشی: اگر از قبل به یک بیماری گوارشی مانند سندرم روده تحریکپذیر یا بیماری کرون مبتلا هستید، استرس میتواند علائم این بیماریها را تشدید کند. استرس میتواند باعث تشدید بیماری شود و علائمی مانند درد شکم، گرفتگی عضلات و نفخ را مکررتر و شدیدتر کند.
روشهای کاهش اثرات استرس بر دستگاه گوارش
مدیریت استرس
تمرینات آرامسازی: یوگا، مدیتیشن و تکنیکهای تنفس عمیق میتوانند استرس را کاهش دهند.
ورزش منظم: فعالیت بدنی باعث آزاد شدن اندورفینها و کاهش استرس میشود.
خواب کافی: کمبود خواب استرس را تشدید کرده و مشکلات گوارشی را بدتر میکند. در مواقع بحرانی از راهحلهای علمی و تایید شده برای بهبود کیفیت خواب استفاده کنید.
رژیم غذایی مناسب
پرهیز از غذاهای تحریککننده: مانند غذاهای چرب، تند، کافئین و نوشیدنیهای گازدار.
مصرف فیبر کافی: برای بهبود عملکرد روده و کاهش یبوست.
پروبیوتیکها: مصرف مواد غذایی حاوی پروبیوتیک، مانند ماست پروبیوتیک یا مکملها میتواند تعادل میکروبیوم روده را حفظ کند.
کاهش تحریکات گوارشی
وعدههای غذایی کوچک و مکرر بخورید تا از پر شدن معده جلوگیری شود.
غذا را بهآرامی بخورید و خوب بجوید.
بعد از غذا از دراز کشیدن خودداری کنید.
استفاده از داروهای مناسب
داروهای ضداسید یا مهارکنندههای پمپ پروتون برای ریفلاکس و زخم معده.
داروهای ضداسهال یا ملینهای ملایم برای تنظیم حرکات روده.
مصرف داروهای ضداضطراب در موارد شدید، با تجویز پزشک.
مراجعه به پزشک
در صورت ادامه علائم یا تشدید آنها، مراجعه به متخصص گوارش ضروری است. ممکن است نیاز به بررسیهای دقیقتر، مانند آندوسکوپی یا آزمایشهای خون، باشد.
