شیمیدرمانی یکی از روشهای اصلی و موثر در درمان انواع سرطان به شمار میرود. با این حال، بسیاری از بیماران تحت درمان، عارضهای جانبی و آزاردهنده به نام «مه مغزی ناشی از شیمیدرمانی» یا اصطلاحاً «مغز شیمیدرمانی» را تجربه میکنند. این وضعیت معمولاً تمرکز فرد را برهم میزند، حافظه او را تضعیف میکند و انجام همزمان چند کار را دشوار میسازد.
آمارهای پژوهشی نشان میدهند که نزدیک به ۸۰ درصد از بیماران سرطانی اختلالات شناختی ناشی از درمان را تجربه میکنند. این اختلالات روانی و شناختی چالشهای جدی در کیفیت زندگی و عملکرد روزمره افراد ایجاد میکنند.
پژوهشگران در یک کارآزمایی بالینی جدید فاز دو که مجله علمی CANCER آن را منتشر کرده است، دو راهکار ساده را بررسی کردند. نتایج این تحقیق نشان میدهد که انجام ورزش منظم و مصرف دوز پایین ایبوپروفن چالشهای شناختی بیماران را به شکل چشمگیری کاهش میدهد.
نقش ورزش در بهبود عملکرد شناختی و کاهش مه مغزی
پژوهشگران در این مطالعه یک برنامه ورزشی خانگی شامل پیادهروی و تمرینات مقاومتی سبک تا متوسط را روی بیماران اجرا کردند. نتایج بررسیها نشان داد بیمارانی که این برنامه ورزشی را دنبال کردند، در آزمونهای سنجش توجه و تمرکز عملکرد بهمراتب بهتری نسبت به گروه شاهد ارائه دادند.
علاوه بر این، اطرافیان و خانواده این بیماران نیز تغییرات مثبت رفتار آنان را تایید کردند. آنها گزارش دادند که مشکلات شناختی و فراموشی روزمره در این افراد به شکل محسوسی کاهش یافته است. ورزش از طریق کاهش التهاب و تقویت مسیرهای عصبی، سلامت مغز و انعطافپذیری عصبی را حفظ میکند.
تاثیر مصرف ایبوپروفن و ترکیب آن با ورزش
داروهای ضدالتهابی مانند ایبوپروفن نیز از طریق مسیرهای بیولوژیکی متفاوت التهاب سیستمیک و مغزی را کاهش میدهند. در این آزمایش، مصرف دوز پایین ایبوپروفن برخی شاخصهای شناختی را بهبود بخشید؛ اما پژوهشگران تاثیرات ورزش مداوم و منظم را بسیار قویتر و پایدارتر ارزیابی کردند.
محققان تاکید میکنند که ورزش یک مداخله بدون عارضه جانبی جدی است. این فعالیت بدنی مزایای متعددی برای سلامت عمومی و روانی بیماران سرطانی ایجاد میکند و پزشکان میتوانند آن را در کنار درمانهای اصلی تجویز کنند.
اهمیت ارزیابیهای شناختی در مراقبتهای انکولوژی
پژوهشگران این مطالعه را به عنوان یکی از نخستین تحقیقات تخصصی برای ارزیابی اثر ورزش و داروهای ضدالتهاب بر اختلالات شناختی طراحی کردند. استفاده همزمان از آزمونهای عملکردی و گزارشهای خود بیماران، دقت و اعتبار این یافتهها را بالا برده است.
حفظ سلامت روان و عملکردهای شناختی در طول دوره درمان، روحیه و امید به بهبود را در بیماران تقویت میکند. کارشناسان روانشناسی سلامت پیشنهاد میکنند که بیماران پس از مشورت با پزشک معالج، فعالیتهای بدنی سبک و منظم را در برنامه روزانه خود قرار دهند.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: Phase 2 trial of exercise and low‐dose ibuprofen for cancer‐related cognitive impairment in patients receiving chemotherapy
-
نویسندگان: Michelle C. Janelsins et al.
-
مرجع و مجله: CANCER (Journal of the American Cancer Society)
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): DOI: 10.1002/cncr.35380 (ScienceDaily Release: 260608040019)
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: ScienceDaily – Cancer patients found a simple way to stay mentally sharp during chemotherapy
