افسردگی و سیستم ایمنی؛ آیا آزمایش خون جایگزین تشخیص می‌شود؟

به گزارش روان ۲۴ به نقل از خبرآنلاین، افسردگی و سیستم ایمنی ارتباطی بسیار عمیق‌تر از آن چیزی دارند که تاکنون تصور می‌شد. پژوهشگران در یک مطالعه جدید دریافتند افسردگی و سیستم ایمنی نه‌تنها از طریق التهاب، بلکه از طریق تغییر فعالیت صدها ژن در سلول‌های ایمنی نیز به یکدیگر مرتبط هستند. این یافته می‌تواند در آینده مسیر تشخیص و درمان افسردگی را متحول کند.

افسردگی و سیستم ایمنی چگونه به هم مرتبط هستند؟

دانشمندان دانشگاه سائوپائولو برزیل داده‌های ژنتیکی ۱۸۶۴ فرد مبتلا به اختلال افسردگی اساسی را با بیش از ۱۲۰۰ فرد سالم مقایسه کردند.

نتایج نشان داد فعالیت ۱۳۸۳ ژن در گلبول‌های سفید افراد مبتلا به افسردگی با افراد سالم تفاوت دارد. این موضوع نشان می‌دهد که افسردگی تنها مغز را درگیر نمی‌کند، بلکه عملکرد سیستم ایمنی را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

نقش ژن‌های مرتبط با مغز

یکی از جالب‌ترین یافته‌های این پژوهش آن بود که ۷۳ ژن از ژن‌های تغییر یافته، معمولاً در عملکرد سیناپس‌ها و انتقال پیام‌های عصبی نقش دارند.

این نتیجه نشان می‌دهد برخی از فرآیندهای زیستی مرتبط با مغز، همزمان در سلول‌های سیستم ایمنی نیز دیده می‌شوند؛ موضوعی که می‌تواند درک ما از مکانیسم‌های افسردگی را گسترش دهد.

آیا افسردگی با آزمایش خون قابل تشخیص خواهد بود؟

پژوهشگران در ادامه ۱۸ ژن را شناسایی کردند که می‌توانند افراد مبتلا به افسردگی را از افراد سالم تفکیک کنند.

این ژن‌ها ممکن است در آینده به عنوان نشانگرهای زیستی (Biomarkers) برای:

• تشخیص افسردگی
• ارزیابی شدت بیماری
• بررسی پاسخ به درمان
• پایش روند بهبود بیماران

مورد استفاده قرار گیرند.

با این حال، متخصصان تأکید می‌کنند که هنوز برای تبدیل این یافته‌ها به یک آزمایش خون دقیق و قابل اعتماد، انجام مطالعات بیشتری ضروری است.

چرا این یافته اهمیت دارد؟

سال‌هاست پزشکان می‌دانند افسردگی فقط با علائم روانی همراه نیست. بسیاری از بیماران علاوه بر احساس غم، ناامیدی و کاهش انگیزه، مشکلات جسمی متعددی را نیز تجربه می‌کنند؛ از جمله:

• اختلال خواب
• کاهش یا افزایش اشتها
• دردهای مزمن بدن
• التهاب‌های پوستی
• افزایش خطر بیماری‌های قلبی و عروقی
• خستگی مداوم

این پژوهش می‌تواند توضیح دهد که چرا افسردگی با بسیاری از بیماری‌های جسمی همزمان دیده می‌شود.

افسردگی؛ یک بیماری سیستمیک

بر اساس یافته‌های جدید، افسردگی احتمالاً یک بیماری سیستمیک است؛ یعنی اختلالی که تنها به مغز محدود نمی‌شود و می‌تواند عملکرد بخش‌های مختلف بدن، از جمله سیستم ایمنی، را تحت تأثیر قرار دهد.

اگر تحقیقات آینده این نتایج را تأیید کنند، پزشکان ممکن است در سال‌های آینده علاوه بر ارزیابی علائم روان‌شناختی، از نشانگرهای زیستی خون نیز برای تشخیص، پیش‌بینی روند بیماری و انتخاب درمان مناسب استفاده کنند.