دانشمندان دانشکده پزشکی هاروارد به کشف تازهای دست یافتهاند. آنها دریافتند که عنصر لیتیوم نقشی حیاتی در عملکرد طبیعی مغز دارد. کاهش این عنصر میتواند جرقهای برای آغاز بیماری آلزایمر باشد.
پلاکهای آمیلوئیدی با جذب لیتیوم باعث کمبود آن در مغز میشوند. این فرایند زمینه بروز اختلال حافظه و پیری مغز را فراهم میکند. این پژوهش نگاه پزشکی به آلزایمر را کاملاً تغییر میدهد.
نقش لیتیوم در حفظ سلامت نورونها و حافظه
لیتیوم بهطور طبیعی در مغز انسان وجود دارد. این عنصر به حفظ انعطافپذیری مغز و مقاومت در برابر پیری کمک میکند. کمبود آن باعث اختلال در عملکرد سلولهای عصبی میشود.
در مراحل اولیه آلزایمر، تجمع پروتئینهای آمیلوئید بتای سمی آغاز میشود. این رسوبات به لیتیوم متصل شده و آن را به دام میاندازند. این اتفاق مانع رسیدن لیتیوم به سلولهای مغزی میشود.
کشف روشی نوین برای درمان و بازگرداندن حافظه
پژوهشگران هاروارد ترکیب جدیدی از لیتیوم را آزمایش کردند. این ترکیب خاص توسط پلاکهای آمیلوئیدی جذب نمیشود. آزمایش روی مدلهای موش نشان داد که این ماده حافظه را کاملاً بازمیگرداند.
این دستاورد پاسخی به یک معماست. چرا برخی افراد با وجود داشتن پلاکهای مغزی دچار دمانس نمیشوند؟ سطح مناسب لیتیوم میتواند عامل اصلی این مقاومت باشد.
افقهای تازه در پیشگیری از زوال عقل
کاهش لیتیوم مغز یکی از نخستین تغییرات پیش از بروز آلزایمر است. جبران این عنصر میتواند پیشرفت بیماری را کندتر یا متوقف کند.
این مطالعه راهحلهای نوینی برای تولید داروهای موثرتر ارائه میدهد. اکنون دانشمندان میتوانند نشانگرهای زیستی جدیدی برای تشخیص زودهنگام آلزایمر طراحی کنند.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: Lithium deficiency may be the hidden spark behind Alzheimer’s
-
نویسندگان: پژوهشگران دانشکده پزشکی هاروارد (Harvard Medical School)
-
مرجع و مجله: پایگاه خبری ScienceDaily / دانشکده پزشکی هاروارد
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): Published August 29, 2025 (ScienceDaily release code: 250829022829)
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: ScienceDaily Release
