نقش موسیقی در بازسازی خاطرات و ارتقای تمرکز از دیدگاه علوم اعصاب

موسیقی ابزاری فراتر از سرگرمی است و تأثیرات عمیقی بر عملکرد مغز انسان دارد. پژوهش‌های جدید دانشمندان مؤسسه فناوری جورجیا (Georgia Tech) نشان می‌دهند که موسیقی می‌تواند فرایند یادگیری را تسهیل کند و حتی کیفیت و بار هیجانی خاطرات گذشته را تغییر دهد. این یافته‌ها فرصت‌های تازه‌ای را برای درمان‌های شناختی و مداخلات روان‌شناختی فراهم می‌سازند.

چگونه موسیقی بار هیجانی خاطرات گذشته را تغییر می‌دهد؟

دانشمندان در مطالعه‌ای با استفاده از تصویربرداری fMRI، عملکرد مغز افراد را هنگام یادآوری خاطرات تلخ و هم‌زمان گوش دادن به موسیقی‌های فیلم ارزیابی کردند. موسیقی‌های پخش‌شده لحن و بار هیجانی متفاوتی داشتند.

نتایج این بررسی نکات علمی مهمی را افشا کرد:

• شنیدن موسیقی با بار هیجانی خاص، لحن احساسی خاطرات گذشته فرد را تغییر می‌دهد.

• این تغییر احساسی حتی روز بعد و بدون پخش موسیقی نیز در حافظه فرد باقی می‌ماند.

• اسکن‌های مغزی افزایش ارتباط میان آمیگدال (مرکز پردازش هیجانات) و مناطق مرتبط با حافظه را نشان می‌دهند.

• این مکانیسم امکان بازسازی خاطرات آزاردهنده را در بیماران مبتلا به افسردگی و PTSD فراهم می‌سازد.

ساختار موسیقی و ارتباط آن با یادگیری و تمرکز

پژوهشگران در بخش دیگری از این تحقیقات، تاثیر انواع موسیقی را بر یادگیری و حافظه کاری بررسی کردند. نتایج نشان داد که ساختار و قابل‌ پیش‌بینی بودن موسیقی نقش تعیین‌کننده‌ای در تمرکز افراد ایفا می‌کند.

نکات کلیدی این بخش از پژوهش عبارتند از:

• موسیقی‌های آشنا و دارای ساختار منظم، یک چارچوب ذهن‌شناختی برای یادگیری اطلاعات جدید ایجاد می‌کنند.

• موسیقی‌های غیرقابل‌ پیش‌بینی یا ساختارشکن، تمرکز فرد را مختل کرده و روند یادگیری را کند می‌سازند.

• استفاده از موسیقی‌های مناسب می‌تواند به عنوان ابزاری کمکی برای بهبودی بیماران مبتلا به زوال عقل و سالمندان عمل کند.

اهمیت موسیقی‌درمانی در روان‌شناسی و روان‌پزشکی

نتیجه این تحقیقات نشان می‌دهد که حافظه انسان دست‌خوش تغییر و انعطاف‌پذیر است. متخصصان سلامت روان می‌توانند با طراحی پروتکل‌های مبتنی بر موسیقی‌درمانی، به مبتلایان به اختلال استرس پس از تروما (PTSD) و افسردگی کمک کنند تا بار منفی خاطرات تلخ خود را کاهش دهند و کارکرد شناختی خویش را بازیابند.

شناسنامه و منبع مقاله علمی

• عنوان اصلی مقاله: Neuroscientists explore the intersection of music and memory

• نویسندگان: Yiren Ren (دانشجوی دکتری روان‌شناسی) و Dr. Thackery Brown (دانشیار علوم اعصاب شناختی در Georgia Tech)

• مرجع و مجله: مجلات علمی PLOS One و Cognitive, Affective, & Behavioral Neuroscience / بازنشر در ScienceDaily

• شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): گزارش پژوهشی موسسه فناوری جورجیا / ScienceDaily Release ۲۴۰۸۲۸۲۲۴۲۵۶

• لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2024/08/240828224256.htm