راز جدید مغز در یادگیری گفتار و زبان‌آموزی

دانشمندان سال‌ها باور داشتند که یادگیری گفتار به بخش‌های حرکتی مغز وابسته است. بر اساس این نظریه قدیمی، قشر حرکتی مغز حرکات دهان، زبان و حنجره را کنترل می‌کند. اما پژوهش جدید دانشمندان دانشگاه مک‌گیل و دانشگاه ییل این دیدگاه را تغییر داد.

نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که یادگیری گفتار بیشتر به بخش‌های شنیداری و حسی مغز وابسته است. در واقع، توانایی ما در صحبت کردن به شنیدن دقیق و احساس کردن کلمات مربوط می‌شود. این کشف علمی روش‌های گفتاردرمانی و بازتوانی سکته مغزی را دگرگون می‌کند.

نقش قشر شنیداری و حسی در یادگیری زبان

پروفسور دیوید استری از دانشگاه مک‌گیل توضیح می‌دهد که یادگیری گفتار در انسان ماهیتاً حسی است. وقتی فردی زبان جدیدی می‌آموزد، مغز او بازخوردهای صوتی و حسی را پردازش می‌کند. بازخورد صوتی همان صدایی است که فرد می‌شنود. بازخورد حسی نیز احساسی است که در دهان ایجاد می‌شود. این الگوی حسی بستر اصلی شکل‌گیری حافظه گفتاری در مغز است.

آزمایش تحریک مغزی برای سنجش حافظه گفتاری

پژوهشگران برای بررسی این موضوع یک آزمایش چندمرحله‌ای طراحی کردند:

• تغییر بازخورد صوتی: دانشمندان صدای افراد را هنگام صحبت کردن تغییر دادند. سپس صدای تغییریافته را از طریق هدفون برای آن‌ها پخش کردند. این کار مغز را به یادگیری الگوی جدید مجبور کرد.

• تحریک مغناطیسی مغز: محققان با روش غیرتهاجمی TMS فعالیت سه بخش مغز را موقتاً دچار اختلال کردند. این سه بخش شامل قشر شنیداری، قشر حسی و قشر حرکتی بودند.

• سنجش حافظه: محققان میزان حفظ الگوهای جدید را پس از ۲۴ ساعت سنجیدند.

نتایج آزمایش: غلبه بخش‌های حسی بر بخش‌های حرکتی

نتایج این پژوهش نقش قشر حرکتی را زیر سوال برد. وقتی قشر شنیداری یا قشر حسی دچار اختلال می‌شد، یادآوری الگوهای گفتاری جدید به شدت کاهش می‌یافت. اما ایجاد اختلال در قشر حرکتی تاثیر بسیار کمی بر حافظه گفتاری داشت.

دکتر نیشانت رائو از دانشگاه ییل تاکید می‌کند که حافظه گفتاری جدید متکی بر بخش‌های حرکتی نیست. این پژوهش اهمیت بخش‌های شنیداری و حسی مغز را در یادگیری زبان ثابت می‌کند.

کاربرد در گفتاردرمانی و بازتوانی سکته مغزی

این کشف علمی کاربردهای مهمی در درمان بیماری‌های عصبی دارد:

• ارتقای گفتاردرمانی سکته مغزی: تمرکز بر بازخوردهای حسی و شنیداری سرعت بازگشت تکلم را در بیماران افزایش می‌دهد.

• بهبود رابط‌های مغز و کامپیوتر: مهندسان می‌توانند پروتزهای عصبی دقیق‌تری برای افراد دچار معلولیت گفتاری بسازند.

• توسعه درمان‌های نوآورانه: شناخت شبکه‌های حسی مغز رویکردهای درمانی جدیدی برای اصلاح اختلالات تکلم ارائه می‌دهد.

شناسنامه و منبع مقاله علمی

• عنوان اصلی مقاله: Sensory basis of speech motor learning and memory

• نویسندگان: Nishant Rao, Rosalie Gendron, Timothy F. Manning, David J. Ostry

• مرجع و مجله: Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) / بازنشر در ScienceDaily

• شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): DOI: 10.1073/pnas.2525468123

• لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/06/260619020514.htm