سکته مغزی یکی از علل اصلی ناتوانی و دومین عامل مرگومیر در سراسر جهان به شمار میرود. اگرچه پیشرفتهای پزشکی فراوانی در درمانهای فیزیکی سکته صورت گرفته است، اما ابعاد روانی و اجتماعی بازتوانی معمولاً مغفول میماند. بیانیه جدید انجمن سکته مغزی آمریکا (ASA) نشان میدهد که بین ۱۶ تا ۸۵ درصد از بازماندگان سکته مغزی، حداقل یکی از علائم روانی-اجتماعی مانند افسردگی، اضطراب، استرس، خستگی مزمن یا کاهش کیفیت زندگی را تجربه میکنند و پرستاران نقش محوری در شناسایی و مدیریت این چالشها ایفا میکنند.
۵ چالش روانی-اجتماعی عمده پس از سکته مغزی
بررسیهای جامع پژوهشگران نشان میدهد که تغییرات شناختی، عاطفی و رفتاری ممکن است بلافاصله پس از سکته یا حتی بیش از یک سال بعد بروز کنند.
مهمترین ابعاد سلامت روان در این بیماران عبارتند از:
-
افسردگی پس از سکته: حدود ۳۰ درصد از بازماندگان سکته به افسردگی مبتلا میشوند. این حالت بازتوانی شناختی را مختل کرده و ریسک مرگ یا سکته مجدد را افزایش میدهد.
-
استرس و PTSD: حدود ۱۶.۵ درصد از بیماران، علائم استرس پس از تروما را تجربه میکنند که پایبندی به مصرف داروها را کاهش میدهد.
-
اضطراب: شیوع اضطراب از ۲۰ درصد در ماه اول به ۳۴ درصد در سالهای بعدی افزایش مییابد.
-
خستگی مزمن پس از سکته: خستگی افت شدید انرژی فیزیکی و ذهنی را همراه دارد و کارکردهای روزمره بیمار را مختل میکند.
-
کاهش کیفیت زندگی: دردهای مزمن و عدم توانایی در بازگشت به شغل و تعاملات اجتماعی، کیفیت زندگی فرد را به شدت تحت تاثیر قرار میدهند.
مداخلههای حیاتی پرستاری برای مراقبت از سلامت روان بیماران
متخصصان انجمن قلب و سکته آمریکا تاکید میکنند که غربالگریهای منظم و ایجاد فضای امن درمانی توسط پرستاران، نرخ بهبودی بیماران را ارتقا میدهد.
اقدامات کلیدی پرستاران در روند بازتوانی شامل موارد زیر است:
-
اجرای غربالگریهای دورهای و استاندارد برای شناسایی زودهنگام علائم افسردگی و اضطراب.
-
آموزش بیمار و خانواده درباره شیوههای مدیریت استرس و استفاده از تکنیکهای ذهنآگاهی (Mindfulness).
-
ارزیابی سبکهای مقابلهای بیماران و ارائه مداخلات شناختی-رفتاری با همکاری تیم درمان.
-
ارجاع بیماران به گروههای حمایتی جامعهمحور و ورزشهای گروهی مانند یوگا جهت بهبود کیفیت زندگی.
کاهش نابرابریهای درمانی و ارتقای سلامت روان
بیانیه انجمن سکته مغزی آمریکا بر تاثیر عوامل اجتماعی بر سلامت روان نیز تاکید دارد. نابرابریهای اقتصادی، استرسهای محیطی و عدم دسترسی برابر به خدمات روانپزشکی فرایند بهبودی بیماران را کند میسازد. تیمهای مراقبت پرستاری میتوانند با ارائه مداخلات هدفمند، ارزیابیهای جامع و حمایتهای روانی، بستری عادلانه و مؤثر برای بازگشت بیماران به زندگی روزمره فراهم کنند.
شناسنامه و منبع مقاله علمی
-
عنوان اصلی مقاله: Nurses play key role in addressing mental well-being for people after a stroke
-
نویسندگان: Dr. Patricia A. Zrelak (سرپرست گروه نویسندگان بیانیه علمی و مشاور پرستاری برنامه سکته Kaiser Permanente) و همکاران
-
مرجع و مجله: مجله علمی Stroke (نشریه انجمن قلب و سکته مغزی آمریکا – AHA/ASA) / بازنشر در ScienceDaily
-
شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): 10.1161/STR.0000000000000471
-
لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2024/08/240819130214.htm
