📅 پنجشنبه ۱۲ شهریور ۱۴۰۵ | ۲۰:۲۵📂 روانپزشکی🆔 کد خبر: 11349✍️ خبرنگار: مدیر سایت مدیر سایت🖨 چاپ

ردپای الکتریکی اسکیزوفرنی و دوقطبی در مینی‌مغزها؛ گامی بزرگ به سوی روان‌پزشکی دقیق

تصویر مفهوم ارگانوئید مغزی و تشخیص اسکیزوفرنی و دوقطبی

تشخیص دقیق اختلالات روان‌پزشکی پیچیده مانند اسکیزوفرنی و اختلال دوقطبی همواره یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های دنیای پزشکی بوده است. برخلاف بیماری‌هایی مانند پارکینسون که تغییر در آنزیم‌ها یا پیام‌رسان‌های عصبی مشخصی دارد، این اختلالات روانی الگوی ملموسی در اسکن‌های معمولی مغزی به جا نمی‌گذارند.

پژوهشگران مهندسی پزشکی دانشگاه جانز هاپکینز در یک مطالعه انقلابی، با کشت و رشد «ارگانوئیدهای مغزی» (مینی‌مغزهای آزمایشگاهی به اندازه نخود) از سلول‌های بیماران، توانستند الگوهای الکتریکی منحصر‌به‌فردی از فعالیت سلول‌های عصبی را در این دو اختلال کشف کنند. این یافته‌ها مسیر را برای تشخیص دقیق‌تر و آزمایش اختصاصی داروها هموار می‌کنند.

مینی‌مغزها چگونه راز اختلالات روانی را برمی‌ملا می‌کنند؟

پژوهشگران برای درک الگوی ارتباطی سلول‌های عصبی، ارگانوئیدهای مغزی را روی ریزتراشه‌های حاوی آرایه‌های چندالکترودی قرار دادند. این فناوری همانند یک دستگاه نوار مغزی (EEG) بسیار کوچک عمل می‌کند و جهش‌های الکتریکی سلول‌ها را ثبت می‌نماید.

نتایج این بررسی تحلیلی داده‌های مهمی را آشکار کرد:

۱. کشف زیست‌نشانگرهای الکتریکی (Biomarkers)

پژوهشگران دریافتند که ویژگی‌های الکتریکی مینی‌مغزها دقیقاً مانند یک امضا یا زیست‌نشانگر اختصاصی برای اسکیزوفرنی و اختلال دوقطبی عمل می‌کنند. الگوریتم‌های هوش مصنوعی توانستند تنها بر اساس این سیگنال‌ها، ارگانوئیدهای مربوط به افراد مبتلا را با دقت ۸۳ درصد شناسایی کنند.

۲. افزایش دقت تشخیص با تحریک الکتریکی

زمانی که محققان تحریک الکتریکی ملایمی را به بافت‌ها وارد کردند تا فعالیت عصبی بیشتری ایجاد شود، دقت تشخیص هوش مصنوعی به ۹۲ درصد رسید. این موضوع نشان می‌دهد که پاسخ سلول‌های عصبی به محرک‌ها، تفاوت‌های بنیادی این اختلالات را آشکارتر می‌سازد.

پایان عصر «آزمون و خطا» در تجویز داروهای روان‌پزشکی

دکتر آنی کاتوریا (Annie Kathuria)، سرپرست این پژوهش از دانشگاه جانز هاپکینز، به این نکته اشاره می‌کند که اکثر پزشکان داروهای روان‌پزشکی را بر اساس روش آزمون و خطا تجویز می‌کنند؛ فرآیندی که گاهی شش یا هفت ماه طول می‌کشد تا داروی مناسب و دوز موثر برای بیمار پیدا شود.

او تاکید می‌کند: «امیدواری ما این است که در آینده نه تنها تشخیص اسکیزوفرنی یا دوقطبی را از طریق ارگانوئیدهای مغزی بیمار تایید کنیم، بلکه داروها و دوزهای مختلف را ابتدا روی این مینی‌مغزها آزمایش کنیم تا بهترین گزینه درمانی را بدون آزمون و خطا روی خود بیمار بیابیم.»

این دستاورد ارزشمند زمینه‌ساز ورود روان‌پزشکی به عصر «درمان شخصی‌سازی‌شده» است و امیدهای تازه‌ای برای ارتقای کیفیت زندگی بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی و اختلال دوقطبی ایجاد می‌کند.

شناسنامه و منبع مقاله علمی

  • عنوان اصلی مقاله: Machine learning-enabled detection of electrophysiological signatures in iPSC-derived models of schizophrenia and bipolar disorder

  • نویسندگان: Annie Kathuria et al.

  • مرجع و مجله: APL Bioengineering / دانشگاه جانز هاپکینز / منعکس‌شده در ScienceDaily

  • شماره ثبت مقاله (PMCID / DOI): DOI: 10.1063/APL Bioengineering 2025

  • لینک دسترسی مستقیم به مقاله علمی: https://www.sciencedaily.com/releases/2025/12/251228074451.htm

مدیر سایت
خبرنگار

اشتراگ گذاری

▼
X
Facebook
LinkedIn
Telegram
WhatsApp
Email
Pinterest

مطالب مرتبط

▼

ورزش، آرامش ذهن نوجوانان

پژوهشی تازه نشان می‌دهد فعالیت بدنی منظم می‌تواند با کاهش نشانه‌های اضطراب و افسردگی در نوجوانان ارتباط داشته باشد.
  ۱۴۰۵/۰۹/۰۱ ۰۲:۵۴

هوش مصنوعی جای درمانگر را می‌گیرد؟

گسترش هوش مصنوعی در سلامت روان، دسترسی به اطلاعات روان‌شناختی را آسان‌تر کرده است؛ اما چالش‌هایی مانند امنیت اطلاعات، پاسخ‌های نادرست و جایگاه درمانگران همچنان مطرح هستند.
  ۱۴۰۵/۰۸/۲۶ ۱۷:۱۲

ردپای تنهایی در رفتار کاربران

پژوهشی جدید نشان می‌دهد زمان فعالیت، نوع تعامل و محتوای نوشته‌های کاربران اینستاگرام می‌تواند با تنهایی عاطفی و اجتماعی ارتباط داشته باشد.
  ۱۴۰۵/۰۸/۱۸ ۲۳:۲۰

بی‌نظمی خواب و افت سلامت روان

پژوهشی گسترده نشان می‌دهد نظم خواب، فراتر از مدت استراحت شبانه، با خطر افسردگی و اضطراب ارتباط دارد.
  ۱۴۰۵/۰۸/۱۸ ۰۰:۱۹

مرز میان زندگی شخصی و کار

حق قطع ارتباط کاری به کارکنان اجازه می‌دهد پس از پایان ساعات رسمی اشتغال، بدون نگرانی پاسخگوی تماس‌ها و پیام‌های کاری نباشند.
  ۱۴۰۵/۰۸/۱۶ ۲۳:۵۹

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پیشنهاد سردبیر/آموزش روانشناسی

▼
  • برگزیده‌ها
  • پربازدیدها
  • آخرین اخبار

دسته‌بندی‌ها

کلینیک روانشناسی افروغ
پیمایش به بالا