به گزارش روان۲۴، امنیت روانی در محیط کار یکی از عوامل مهم در سلامت سازمانی و کیفیت عملکرد کارکنان است. این مفهوم به شرایطی اشاره دارد که افراد بتوانند بدون نگرانی از تنبیه، تمسخر یا آسیب دیدن موقعیت شغلی خود، پرسشهایشان را مطرح کنند، درباره مشکلات حرف بزنند و دیدگاههای متفاوتی ارائه دهند.
چرا کارکنان در بعضی محیطهای کاری سکوت میکنند؟
سکوت کارکنان همیشه به معنای رضایت آنها از شرایط سازمان نیست. گاهی افراد مشکلات را تشخیص میدهند، اما ترجیح میدهند درباره آنها صحبت نکنند. نگرانی از واکنش مدیر، تجربه برخوردهای تحقیرآمیز، رقابت ناسالم میان همکاران و نبود حمایت سازمانی میتواند چنین رفتاری را تقویت کند. در محیطهایی که مدیران اشتباه را نشانه بیکفایتی میدانند، کارکنان معمولاً برای حفظ موقعیت خود از پذیرش مسئولیت یا مطرح کردن ایدههای تازه فاصله میگیرند. در چنین شرایطی، سازمان ممکن است در ظاهر با نظم و آرامش فعالیت کند، اما مشکلات پنهان فرصت بررسی و اصلاح پیدا نمیکنند. امنیت روانی به معنای حذف مسئولیتپذیری یا نادیده گرفتن عملکرد ضعیف نیست. کارکنان همچنان باید پاسخگوی وظایف خود باشند؛ با این تفاوت که بتوانند درباره موانع کار، خطاها و اختلافنظرها بدون ترس از تحقیر صحبت کنند.
نقش مدیران در ایجاد امنیت روانی
رفتار مدیران نقش مهمی در شکلگیری فضای روانی سازمان دارد. مدیرانی که به انتقادها گوش میدهند، درباره تصمیمهای خود توضیح میدهند و هنگام بروز اشتباه بهجای سرزنش فوری، به دنبال شناخت علت مشکل میروند، زمینه بیشتری برای مشارکت کارکنان فراهم میکنند. سازمانها همچنین میتوانند با ایجاد مسیرهای امن برای ارائه پیشنهادها، برگزاری جلسات گفتوگوی منظم و برخورد منصفانه با کارکنان، احساس اعتماد را تقویت کنند. مهم است که مدیران فقط کارکنان را به بیان نظرات تشویق نکنند، بلکه در عمل نیز نشان دهند که شنیدن دیدگاههای متفاوت برای آنها ارزش دارد.
البته ایجاد چنین فضایی به تغییرات ظاهری و شعارهای سازمانی محدود نمیشود. اگر کارکنان پس از بیان انتقاد با تهدید، بیتوجهی یا محرومیت شغلی مواجه شوند، اعتماد آنها به مدیریت کاهش پیدا میکند. امنیت روانی زمانی شکل میگیرد که کارکنان در تجربه روزمره خود ببینند پرسیدن، یاد گرفتن، اشتباه کردن و ارائه نظر متفاوت بخشی پذیرفتهشده از فعالیت حرفهای است. چنین محیطی میتواند به افزایش همکاری، یادگیری جمعی و شناسایی زودهنگام مشکلات سازمانی کمک کند.
