📅 یکشنبه ۱۰ آبان ۱۴۰۵ | ۰۰:۰۷📂 جامعه🆔 کد خبر: 12922✍️ خبرنگار:

فناوری اجتماعی و رضایت از زندگی

پژوهشی جدید نشان می‌دهد استفاده از فناوری‌های اجتماعی لزوماً رضایت از زندگی را در طول زمان افزایش یا کاهش نمی‌دهد. پژوهشگران با بررسی پنج مرحله از داده‌های ۱۹۶۶ بزرگسال آمریکایی، شواهد محدودی برای رابطه معنادار میان استفاده از فناوری‌های اجتماعی و تغییرات بعدی رضایت از زندگی پیدا کردند.

به گزارش روان۲۴، مجله «نیچر رفتار انسانی» پژوهشی را درباره ارتباط میان استفاده از فناوری‌های اجتماعی و رضایت از زندگی منتشر کرده است. پژوهشگران در این مطالعه، استفاده از ۱۰ فناوری اجتماعی رایج را هر سه ماه یک‌بار بررسی کردند و تغییرات رضایت از زندگی را در طول زمان سنجیدند.

پژوهش چگونه انجام شد؟

این مطالعه پنج مرحله داشت و ۱۹۶۶ بزرگسال آمریکایی در آن شرکت کردند. پژوهشگران میزان استفاده افراد از فناوری‌های اجتماعی و رضایت آنها از زندگی را در فاصله‌های سه‌ماهه دنبال کردند.

شرکت‌کنندگان میزان استفاده خود را در مقیاسی شش‌درجه‌ای گزارش کردند. این مقیاس از «اصلاً استفاده نکردم» تا «چند بار در روز» را شامل می‌شد.

پژوهشگران سپس بررسی کردند که آیا تغییر در میزان استفاده از فناوری‌های اجتماعی می‌تواند تغییر بعدی در رضایت از زندگی را پیش‌بینی کند. آنها همچنین رابطه معکوس را بررسی کردند؛ یعنی اینکه آیا افزایش رضایت از زندگی می‌تواند میزان استفاده از این فناوری‌ها را تغییر دهد.

فناوری اجتماعی رضایت از زندگی را تغییر نداد

نتایج اصلی مطالعه با تصور رایج درباره اثر فناوری‌های اجتماعی تفاوت داشت.

پژوهشگران شواهد قابل‌توجهی پیدا نکردند که استفاده بیشتر از هیچ‌یک از فناوری‌های بررسی‌شده، به شکل معناداری رضایت بعدی افراد از زندگی را تغییر دهد.

به بیان ساده، افزایش استفاده از فناوری‌های اجتماعی در یک مرحله، معمولاً کاهش یا افزایش مشخصی در رضایت از زندگی در مرحله بعد ایجاد نکرد.

این یافته اهمیت دارد؛ زیرا بسیاری از بحث‌های عمومی درباره فناوری‌های اجتماعی بر این فرض استوار هستند که استفاده بیشتر از آنها مستقیماً حال روانی و رضایت از زندگی را تغییر می‌دهد.

مطالعه جدید نشان می‌دهد چنین رابطه مستقیمی ممکن است بسیار ضعیف‌تر از چیزی باشد که تصور می‌کنیم.

تفاوت میان افراد چه می‌گوید؟

پژوهشگران در کنار بررسی تغییرات هر فرد، افراد مختلف را نیز با یکدیگر مقایسه کردند.

این تحلیل الگوهای متفاوتی را نشان داد. افرادی که بیشتر پیامک می‌فرستادند، به طور میانگین رضایت بیشتری از زندگی گزارش کردند.

در مقابل، استفاده بیشتر از یوتیوب و تیک‌تاک با رضایت پایین‌تر از زندگی ارتباط داشت.

با این حال، پژوهشگران تأکید کردند که این روابط میان افراد، لزوماً به معنای رابطه علت و معلولی نیست. برای مثال، نمی‌توان نتیجه گرفت که استفاده از یوتیوب باعث کاهش رضایت از زندگی می‌شود.

رضایت از زندگی چه اثری بر فناوری دارد؟

پژوهشگران رابطه معکوس را نیز بررسی کردند.

نتایج نشان داد افزایش رضایت از زندگی فقط در برخی گروه‌های جمعیتی با افزایش اندک استفاده از تماس ویدیویی ارتباط داشت.

این ارتباط نیز آن‌قدر گسترده نبود که بتواند رابطه کلی میان رضایت از زندگی و فناوری‌های اجتماعی را توضیح دهد.

چرا این یافته مهم است؟

یکی از نقاط قوت این پژوهش، بررسی افراد در چند مرحله زمانی بود.

مطالعاتی که فقط یک‌بار از افراد درباره استفاده از فناوری و رضایت از زندگی سؤال می‌کنند، نمی‌توانند به‌خوبی مشخص کنند کدام متغیر زودتر تغییر کرده است.

در این پژوهش، محققان داده‌ها را در پنج مرحله جمع‌آوری کردند. به همین دلیل، امکان بررسی ارتباط زمانی میان استفاده از فناوری و رضایت از زندگی بیشتر شد.

با وجود این، پاسخ‌های افراد در طول زمان ثبات زیادی داشتند. همین موضوع تشخیص تغییرات کوچک در سطح فردی را دشوار کرد.

همه فناوری‌های اجتماعی یکسان نیستند

یافته‌های پژوهش همچنین نشان می‌دهد نباید همه فناوری‌های اجتماعی را در یک گروه واحد قرار دهیم.

پیامک، تماس ویدیویی، یوتیوب و تیک‌تاک شیوه‌های متفاوتی برای ارتباط و دریافت محتوا ایجاد می‌کنند. کاربران نیز ممکن است هرکدام را با هدف متفاوتی به کار ببرند.

بنابراین، بررسی صرفِ «مدت زمان استفاده از فناوری» ممکن است تصویر دقیقی از رابطه فناوری و بهزیستی روانی ارائه نکند.

مهم است که پژوهش‌های آینده، نوع فناوری، هدف استفاده و ویژگی‌های کاربران را هم در نظر بگیرند.

نتیجه‌گیری

این مطالعه پنج‌مرحله‌ای با مشارکت ۱۹۶۶ بزرگسال آمریکایی، شواهد اندکی برای وجود یک رابطه معنادار میان استفاده از فناوری‌های اجتماعی و تغییر بعدی رضایت از زندگی پیدا کرد.

در مقایسه میان افراد، استفاده بیشتر از پیامک با رضایت بالاتر از زندگی و استفاده بیشتر از یوتیوب و تیک‌تاک با رضایت پایین‌تر ارتباط داشت. با این حال، این روابط به‌تنهایی رابطه علت و معلولی را ثابت نمی‌کنند.

یافته‌ها نشان می‌دهند رابطه فناوری و رضایت از زندگی پیچیده‌تر از یک رابطه ساده «استفاده بیشتر، رضایت کمتر» یا «استفاده بیشتر، رضایت بیشتر» است.